Ovaaltjes

"Obsessie kan ontstaan in de persoonlijke worsteling met lust, verliefdheid en gemis of verlies van liefde, en doet zich vaak op die manier voor, maar heeft daar als mechanisme op zich niets mee te maken, denk ik. Ik zie het zo: onze intelligentie en ons leervermogen stellen ons in staat om een flink stuk van de hardware van onze bovenkamer al doende in elkaar te knutselen. Je soldeert op die manier datgene waar je intensief mee bezig bent vast in je hersenen. Dat biedt ongekende voordelen ten opzichte van minder ontwikkelde diersoorten, maar houdt ook risico's in.

Collectief luchtfietsen in een illusoire wereld bijvoorbeeld. Alle idealistische, religieuze en plat commerciële indoctrinatiesystemen zijn daar volgens mij flagrante voorbeelden van. Individueel je brein ovaaltjes laten rijden op het liefdesspoor naar het groot geluk in Bommelskonten behoort ook tot de onuitputtelijke reeks vluchtwegen weg uit een werkelijkheid die je niet wil of kan aanvaarden.

Obsessie is je met de dynamische hardwiring van je brein ergens in verloren rijden en daar rondjes blijven draaien. Een soort gecultiveerd autisme.

Goeroes en gestalkte dames zijn allebei een kapstok waar een ander zijn obsessiviteit aan vasthaakt. De ene gewild, de andere ongewild. En zoals met alles en zelfs dat is volgens mij ook in dezen geen grenslijn te vinden tussen zwart en wit of goed en kwaad, en is timing en dosering ook hier weer het echte verschil tussen remedie en kwaal.

In mildere en voldoende rationeel en emotioneel gecontroleerde vorm, in sociaal aanvaarde gedaantes, en geënt op reële talenten, levert "obsessiviteit" een enorme meerwaarde aan gedreven mensen, heiligen, kampioenen, activisten, trouwe partners, artiesten, ..."

(P. Vandenberghe)

Vlucht

Wat is verliefdheid anders dan een vluchtstrook, een toevluchtsoord? Dan een plek buiten onszelf waar we onze pijn en onze dromen te rusten kunnen leggen?

Of ook: een schijnbare oplossing voor een schier onoplosbaar probleem: de fundamentele eenzaamheid.

(vluchtige bedenkingen terwijl zij ruziet met de escapist in zichzelf)

Les mots du moment II

sinister - meticuleus - pandoering - wemelen - gerstenat - valreep - plantrekkerij - virulent - vief - dwaalgast - flaneur - ogentroost - grossieren - zieltogen - wezenstrek - halfbestaan - leprechaun - flauwiteiten - hoofdbrekens - doublure - klapwieken - sikkeneurig - ontraadseling - onttakeling - droomgestalte - zielkunde - schier - krakkemikkig - kennelijk - vergetelheid - desolaat - bosschages - schemerig - erbarmelijk - temeier - drinkebroer - esbattement - loslippig - vinnig - antidotum - escapisme - interbellum - billenkar - kwakzalver - moustache - herberg - krijgsgevangene - kousenvoeten

Onmogelijk

Niets zo onmogelijk als onmogelijke mensen die niet van zichzelf weten hoe onmogelijk ze zijn.

IJdel

"Uit eerdere romans (bijvoorbeeld het strakker gehouden Dood meisje) kennen we al Proveniers voorkeur voor borderliners. De bedaagde intellectueel vindt het prettig wanneer dit type vrouwen zich aan hem vastklampen. Zelfs als dat betekent dat hij daardoor óók labieler gedrag begint te vertonen. Op borderliners kan de ijdele Provenier zijn docerende, instruerende neigingen botvieren."

"Ik heb zo lang ik mij kan herinneren geleefd in een staat van verliefdheid. Geen gemoedstoestand maar een wezenstrek van mijn karakter. Duurzaam verliefd, de invulling kan wisselen, er zijn ook overlappingen geweest, vier of vijf geliefden tegelijk geen probleem, ongeveer zoveel als er gaspitten op een fornuis zitten, je kunt het best verschillende potjes op het vuur houden. Zoals een andere hartsvriendin die uit mijn leven verdwenen is, het eens formuleerde tijdens haar derde huwelijk: ‘Mijn hart is groot genoeg voor meerdere liefdes.’ Alleen zó pleeg je geen verraad, wat in onze jonge jaren zijn de mogelijkheden onbeperkt, we dragen allemaal meerdere levens in onze koker. Stel je voor dat Cupido slechts één pijl ter beschikking had gestaan! Ik moet er niet aan denken."

De tien wetten van de liefde

1 Niet verliefd worden.
2 Nooit de fout begaan in de ander te zien wie jíj erin wilt zien.
3 Nooit denken jezelf in de ander terug te zien: wat je ziet ben je zelf.
4 Niet jezelf verraden door omwille van de geliefde dingen doen of zeggen die je anders nooit gedaan of gezegd zou hebben.
5 Nooit denken dat de andere partij een statische, onveranderlijke figuur is met stabiele sentimenten. Verliefdheid is een dynamisch proces. De zogenaamde liefde is niet onveranderlijk of eeuwig herhaalbaar, zoals de geslachtsdaad.
6 Vrouwen die niet willen of niet kunnen eten c.q. koken, zijn niet sensueel.
7 Altijd voor ogen houden dat degene die het meest van de ander houdt het onderspit zal delven. Volgens de informatietheorie is de zogenaamde liefde nooit recht evenredig: het is altijd een one up/one down-verhouding.
8 Wie zijn jeugdliefde trouw blijft, is zichzelf ontrouw.
9 Geen rancune koesteren omdat er niets is uitgekomen wat er niet in zat.
10 Liefde bestaat niet. Het is een geloof -- wie gode behaagt, ontsnapt eraan.

(over & uit 'Siciliaanse Vespers' van Geerten Meijsing: http://achillevandenbranden.blogspot.com/2009/03/siciliaanse-vespers-geerten-meijsing.html)

Limitatief

En toen kreeg hij 'Liefde duurt drie jaar' van haar. Een cynisch-realistisch toekomstperspectief? Of is liefde niet-limitatief?

"Er werd ons vaak verteld dat na verloop van enige tijd de hartstocht ‘iets anders’ wordt, duurzamers en mooiers; dat dat ‘andere’ Liefde is met een grote L, een weliswaar minder opwindend, maar ook minder onvolwassen gevoel. Ik wil er geen doekjes om winden: dat ‘andere’ zal me aan mijn reet roesten, en als dat ‘andere’ Liefde is, dan laat ik de Liefde graag over aan de luien, de moedelozen, aan de ‘volwassen’ lieden die zich onkwetsbaar hebben gemaakt in hun emotionele gemakzucht. Mijn liefde is liefde met een kleine l maar neemt een hoge vlucht; ze duurt niet zo lang, maar zolang ze er is, kan ik er op zijn minst niet omheen. Hun ‘iets anders’ waarin ze de liefde graag zouden veranderen, heeft veel weg van een theorie die ze hebben bedacht om met weinig tevreden te kunnen zijn, en om zichzelf gerust te stellen met de kreet dat je nu eenmaal moet roeien met de riemen die je hebt. Ze doen me denken aan de afgunstigen die de portieren van de dure auto’s bekrassen omdat ze zelf niet het geld hebben om er een aan te schaffen."

http://achillevandenbranden.blogspot.com/2009/09/liefde-duurt-drie-jaar-frederic.html

(mooi, herkenbaar zinnetje uit deze recensie: "Er is een duistere kant in mijn persoonlijkheid die de onttakeling van de liefde namelijk een belangrijk project vindt.")

Uitgesloten

"1965, ik ben drieëntwintig. Het was de eerste keer dat ik 'echt' van een vrouw hield. Het leek me uitgesloten dat ik ooit nog van het leven zou genieten zonder dat mijn geslacht vaak in het hare was. Toch vreeën we op een dag voor het laatst. Tegenwoordig herinner ik me vooral haar blik. Heel nauwkeurig. Van mijn genot bij haar weet ik niets meer." (uit 'Jeanne' van Edmond Baudoin)

(beeld uit 'Corpus Song' van Baudoin)

Nachtzoen

"Such hungry lips, you must have been hurt very much."

De laatste

“Hij wist drommels goed dat zij de laatste was geweest met wie hij een intieme verstandhouding had gekend, met wie hij orgasmen had beleefd. Die dingen zouden nooit meer terugkomen. Hij nam het haar allerminst kwalijk, maar Lily had hem voor verdere belevenissen van dien aard ongeschikt gemaakt. Beter zou hij nooit meer krijgen; slechter had hij het nooit gehad.”

(uit 'Dood Meisje' van Geerten Meijsing)

Werelden

"Ik ben er inmiddels in geslaagd de pathetische zinnen van dit cahier niet langer hardop verder te denken op straat, in kroegen, zelfs niet in de intimiteit van een bed. Ne mélangeons plus les mondes. (Hoe minder wereld ginder, hoe meer wereld hier?)" (pag. 783)

"Concentratie is afzondering, toespitsing, focussen. Dagdromen is een punt van aandacht vinden buiten de vanzelfsprekende wereld. Misschien is een gedicht, misschien is kunst niets anders dan een brandpunt vinden buiten de gegeven realiteit, met het oog op het maken van een mogelijke wereld. Kunst als virtuele werkelijkheid?" (pag. 783)

"En ik voelde je (H. de Coninck) plotseling naast ons lopen in de gedichten die ik vorig jaar hier schreef, hier, op dezelfde plek waar jij ons twee jaar geleden bezocht. Hoe ouder wij worden, hoe minder telbaar ze lijken, de jaren, hoe onduidelijker ze samenkomen in de hechte knoop van vlees en verzen die wij zijn geworden. Die fysieke gewaarwording bevestigt nogmaals - hoe pathetisch dat ook moge klinken - dat voor een kunstenaar zijn eigen kunst en de geliefde kunst van anderen de hoogste vorm van werkelijkheid zijn. Dat fanatisme pakt niemand hem af." (pag. 784)

(uit 'Dagboek van een dichter', Leonard Nolens)

Gemeen(d)

De dichter en de vrouwen...

Zijn vrouw Leen:

"Nu stop ik en pak ik een pint. Zij haat dat. Zij haat dat ik weer naar de keuken ga en een pint pak. Zij zegt: 'Zuigeling. Zuigeling. Jij bent een zuigeling van vijftig.'"

Een niet onbelangrijke passante:

"De vrouw die eind februari en de hele maand maart was ingebroken in je leven, de vrouw met wie je zes weken lang halfdronken door België, Nederland en Duitsland bent getrokken, haar heb je toen geen plaats kunnen geven in het ondoorgrondelijke scenario van je toekomst. Zij was de vreemde, de jonge dievegge die op een ochtend om vier uur in een eivolle kroeg je hand vastnam en beweerde dat zij van je hield. En die ook meende wat ze zei. En die je dronken lichaam over zich heen trok om haar wanhoop toe te dekken, haar zielenpijn te verdoven met de pijn van een ander, ja, zoals men zich slaat om een schrijnende wond het zwijgen op te leggen.
Voel jij je nu, achteraf, gebruikt? Ja. Maar dat wilde je toch? Het was immers de eerste keer dat een mens je zonder boe of bah liet zien dat zij je nodig had, acuut. Dat vleide je, jij die je zo vaak in dit leven te veel hebt gevoeld, nutteloos, overtollig, telluris inutile pondus. Je was de stomme pleister op haar leed, en dat beviel je. Je was bereidwillig en welkom gereedschap in de chaotische huishouding van haar eenzame bestaan. En misschien ben je dat nog, al heb je je fysiek uit haar zwerversleven teruggetrokken. Want zei ze niet, wel honderd keer, dat zij altijd van je zou houden, ook al zou ze je nooit meer zien? Alle mannen die zij heeft gekend hebben een plaats gekregen in haar hoge, lichte kamers, alle mannen zitten daar dagelijks mee aan tafel, met al haar verdwenen minnaars gaat zij dagelijks naar bed."

(uit 'Dagboek van een dichter', Leonard Nolens)

La chair

Denkoefening voor een dansvoorstelling

Mixed emotions I

"Love easily confuses us

because it is always in flux

between illusion and substance,

between memory and wish,

between contentment and need."

(Tom Robbins)

Bedroom blues II: what you don't see in the mirror

Bedroom blues I: mirror image

Littekening

Verdriet en verlangen

'Een van de diepste bekommernissen waardoor de mens zich onderscheidt van het dier zal wel zijn desperate verlangen zijn naar iets 'wat blijft'. We kennen de dieren natuurlijk niet echt van binnenuit en het is in principe dan ook niet helemaal uitgesloten dat ook zij, op een voor ons onwaarneembare manier, door dit verlangen zouden worden gedreven. Maar naar alle uiterlijke gedragingen gemeten zien ze er niet zo desperaat uit als wij. Wanneer ze geen honger of kou hebben, niet in hun bestaan worden bedreigd en volop gelegenheid hebben tot paren zien ze er perfect tevreden uit, terwijl het er bij de mens soms op lijkt alsof dan pas de Grote Onrust begint. Komt het door ons sterker ontwikkelde geheugen, door onze levendige verbeelding, door ons doordravende verstand of door ons haast grenzeloze vermogen tot verveling - wie zal het zeggen? Feit bijft dat we permanent op zoek zijn naar iets anders dan wat ons gegeven is: van wat voorbij is willen we dat het blijft, van wat moet komen willen we dat het er al is, en dat het nooit voorbij zal gaan. Verdriet en verlangen, dat is de mens ten voeten uit.'

(uit 'Wat blijft', essay uit 2007 van Patricia De Martelaere)

De liefde is een gevaar

"De liefde is een gevaar. Of toch voor mij: niet zo lang geleden heb ik aan mezelf moeten toegeven dat ik een "affectieve verslaafde" ben. Zoals junks verslaafd zijn aan drugs, gokken of drank, was ik aan genegenheid en liefde verslingerd. Ironisch genoeg waren de mannen op wie ik terugviel, wél vaak aan drugs, drank of leugens verslaafd. Ik ben vaak om de tuin geleid. (...) En als ik op een toffe, lieve man viel, verveelde ik me direct: er moesten problemen zijn en anders saboteerde ik de relatie zélf wel. (...) Ik heb het opgegeven om liefdesgeluk te vinden. (...) Liever gelukkig alleen dan miserabel tesamen. Het hóeft voor mij ook niet meer, zo'n relatie: dat model wordt fel overschat. Met iemand samenwonen is in de praktijk heus niet zo'n pretje: als je man 's morgens uit zijn mond ruikt, snurkt of je wil allebei naar een ander tv-programma kijken, blijft er van dat ideale liefdesbeeld weinig over."
(Dani Klein in De Morgen)

En dan een jonge stem:

"Mijn tante Mouche zei me: 'Al dat gedoe over de liefde is overroepen, je moet elkaar begrijpen.' Daar ben ik het mee eens. Liefde is begrip en respect."
(Siska Schoeters in dezelfde krant)

Huiselijke genoegens

Minnaar

Van je eerste tot je laatste lichaam,
liefste, laat mij al de minnaars zijn.
Eerst de jonge danser, zacht en eenzaam,
die je speeksel zoekt en drinkt als wijn.

Later de gevreesde die zijn mieren
jaagt van hoer tot hoer, tot onze schade.
Soms de sterke met verstilde spieren,
hemelsbreed van blijdschap en genade.

Laatst de vader die het zaad zal dragen
van je vrucht de vruchteloze pijn,
en aan al je lichamen zal vragen:
liefste, laat mij de geliefde zijn.


(Vijfde gedicht voor Maria Magdalena - Paul Snoek)